BĄCZEK

forma żeńska równa formalnie męskiej: Bączek

forma żeńska z sufiksem –owa, -ina/-yna: Bączkowa

forma żeńska z sufiksem –ówna, -anka: Bączkówna

komentarz: Formant -owa tworzy nazwiska odmężowskie, zaś formant -ówna odojcowskie. Obecnie nazwiska w takim kształcie kobiety używają zwyczajowo.

• Johanni Banczek, civi Orloviensi 1409 SSNO I 113
• Andreas Banczk ... de Sczuky de armis Grabye 1471 SSNO I 113
• Nobilis Dorothea, uxor olim nobilis Stanislai Bączek, heres de Brzescze 1477 SSNO I 113
• Buntzek 1536 RoNŚ I 34
• Bączek 1558, XVII AntrP I 224
• Bonczek 1559 RoNŚ I 34
• Bączkówna 1601 AntrP I 224
• Bączkowa 1617 AntrP I 224
• Bonczkowa 1736 RoNŚ I 34
• Bączek 1856 GórPow 23
• Bonczek 1867 GórPow 23
• Martha Bączek 1895 GórPow 23
• Bonczek XVIII AntrP I 224
• Bączek XX RymNPol I 25

• od wyrazu pospolitego
  • przezwiskowe
    Bączek, od ap. bączek SW
• od nazwy własnej
  • odimienne
    lub Bącz-ek, od n. os. Bąk (: ap. bąk, bęczeć 'brzęczeć' SXVI, NAp ).

• derywowane
• z sufiksem
  Bącz-ek < n. os. Bąk; suf. -ek w funkcji patronimicznej lub deminutywnej o pierwotnym znaczeniu 'mały Bąk' lub 'syn Bąka'
• niederywowane
lub Bączek < ap. bączek

Bącek, Bonczek, Bunczek, Bączk

Bącek - wariant z mazurzeniem występujący w woj. śląskim, Bonczek - odmianka poświadczająca wymowę nazwiska, Bunczek - forma z podniesieniem artykulacji -o- > -u- przed spółgłoską nosową. Wariant Bączk charakterystyczny dla Polski północnej, potwierdzony tylko w dokumentach historycznych, ze zmianą -ek > -k.

• Niemcy / liczba wystąpień: 284 / źródło: http://legacy.stoepel.net/en/Default.aspx
• USA / liczba wystąpień: 243 / źródło: http://www.britishsurnames.co.uk
• Czechy / liczba wystąpień: 96 / źródło: https://www.kdejsme.cz/prijmeni/Bonczek/hustota/
• Francja / liczba wystąpień: 19 / źródło: http://www.geopatronyme.com/cgi-bin/carte/nomcarte.cgi?numero=0077777&periode=4
• Szwecja / liczba wystąpień: 19 / źródło: http://www.scb.se/Pages/NameSearch____259432.aspx
• Norwegia / liczba wystąpień: 17 / źródło: http://www.ssb.no/navn
• Hiszpania / liczba wystąpień: 14 / źródło: http://www.ine.es/apellidos/formGeneral.do?vista=4
• Szwajcaria / liczba wystąpień: 8 / źródło: http://www.verwandt.ch/
• Belgia / liczba wystąpień: 4 / źródło: www.familienaam.be
• Australia / liczba wystąpień: 3 / źródło: http://www.britishsurnames.co.uk
• Słowacja / liczba wystąpień: 2 / źródło: http://slovniky.juls.savba.sk/?w=boncek&s=exact&c=023f&d=priezviska&ie=utf-8&oe=utf-8#

Nazwisko Bączek ma więcej niż jedną motywację. Może pochodzić wprost od przezwiska Bączek, które charakteryzować mogło plotkarza. Może też być derywatem od odapelatywnej n. os. Bąk i oznaczać pierwotnie kogoś, kto przypomina małego bąka albo syna kogoś, kto nazywa się Bąk. Zapisy Baczek w innych krajach mogą oddawać nazwisko Baczek i Bączek. Liczniej poświadczona odmianka Bonczek (oddanie wymowy nazwiska)

• K. Rymut, Nazwiska Polaków. Słownik historyczno-etymologiczny / rok: 1999/ tom: I
• Słownik staropolskich nazw osobowych / rok: 1965/ tom: I
• Górnowicz, H., Słownuk nazwisk mieszkańców Powiśla Gdańskiego / rok: 1992
• S. Rospond, Słownik nazwisk śląskich / rok: 1967/ tom: I